Άδα της Καρίας – η θετή μητέρα του Μέγα Αλέξανδρου

 

normal ada omoioma Άδα της Καρίας   η θετή μητέρα του Μέγα Αλέξανδρου

Καλοκαίρι 334 π.Χ.

Στρατόπεδο του Μεγάλου Αλέξανδρου

Της Στέλλας Γαλανοπούλου

 Μετά την κραταιά νίκη σιον Γρανικό, παραδίδονται σιον Αλέξανδρο οι Σάρδεις και αρχίζει η απελευθέ­ρωση των υπόδουλων ελληνικών πόλεων της Ιωνίας από τους Πέρσες.

Η ‘Εφεσος και η Πριήνη, μετά από διαπραγματεύ­σεις, τον δέχονται ειρηνικά. Η Μίλητος πολιορκείται και κυριεύεται. Ο Αλέξανδρος βαδίζει προς την Αλι­καρνασσό, που διαθέτει ισχυρή περσική φρουρά. 

Στρατοπεδεύει στο Άλιντα. Εκεί τον προϋπάντησε η Αδα, χήρα του σατράπη της Καρίας Ιδριέως και α­δελφή του περίφημου Μαυσώλου.

Μετά τον θάνατο του Ιδριέως, το 337 π Χ, η Άδα, αν και νόμιμη διάδοχος σύμφωνα με τα έθιμα της Καρίας, χάνει την εξουσία, που σφετερίζεται ο άλ­λος αδελφός της, ο Πιξώδωρος, κι όταν κι αυτός πε­θαίνει, ο Μέγας Βασιλέας διορίζει ως σατράπη τον Ορονιοβάτη, υποχείριο των περσικών συμφερό­ντων.

Η Αδα παρέδωσε την πόλη στον Μακεδόνα βασι­λέα και ζήτησε τη βοήθειά του. Ονόμασε τον Αλέ­ξανδρο γιο της. Kαι εκείνος «το όνομα του παιδός ουκ απηξίωσεν», αλλά μάλλον ανταποκρίθηκε με τρυφε­ρότητα σπς μητρικές φροντίδες της.

Μετά την επίπονη πολιορκία και κατάληψη της Α­λικαρνασσού, ο Αλέξανδρος αποκαθιστά τη μητέρα του Άδα στη σατραπεία.

Η Αδα, «ην εποιήσατο μητέρα και Καρίας βασίλισσαν απέδειξεν» κατά τη διάρκεια της πολιορκίας, όπως μας πληροφορεί ο Πλούταρχος, έστελνε κάθε μέρα πολλά φαγητά και γλυκίσματα στον Αλέξαν­δρο. Στο τέλος του έστειλε και τους καλύτερους μα­γείρους και αρτοποιούς της.

Είδε κι έπαθε ο Αλέξανδρος, 23 χρόνων τότε, να πείσει τη «μαμά» πως από παιδί είχε συνηθίσει σε αυστηρή εγκράτεια. «Ην δε και γαστρός εγκρατέστατα παρατηρεί ο Πλούταρχος.

Βακτρία. Πέρα από τις Κασπίες Πύλες, Καλοκαίρι ταυ 330 π.Χ.

Τα vέα του θανάτου της θετής μητέρας του Αδας πρόλαβαν τον Αλέξανδρο στη Βακτρία και τον λύπη­σαν πολύ.

Ο θετός γιος της βασίλισσας της Καρίας όμως βρισκόταν πολύ μακριά.

Βασιλιάς της Ασίας τώρα πια. είχε κυριεύσει, μετά την περιφανή του νίκη στα Γαυγάμηλα, τη μία με­τά την άλλη τις πρωτεύουσες του μεγάλου Πέρση μο­νάρχη.

Η Βαβυλώνα, τα Σούσα, η Περσέπολις, οι Πασαργάδες, τα Εκβάτανα, με όλο τον αμύθητο πλούτο της δυναστείας των Αχαιμενιδών, βρίσκονταν στην κατοχή του. Ο μεγάλος του αντίπαλος, ο Δαρείος, ή­ταν ήδη νεκρός. Η εκδικητική εκστρατεία του «κοι­νού των Ελλήνων» είχε τυπικά φθάσει στο αίσιο τέ­λος της.

Ο Αλέξανδρος άρχιζε τώρα τη δική του προσωπι­κή εκστρατεία με το όραμα του «κοσμοκράτορα». (Η Βακτρία σήμερα βρίσκεται (πα βόρεια του Αφγανι­στάν, στα σύνορα του με το Τουρκμενιστάν και το Ουζμπεκιστάν).

ada apokatastasi Άδα της Καρίας   η θετή μητέρα του Μέγα Αλέξανδρου

Καλοκαίρι του 1989.  Αλικαρνασσός (Σημερινό Bodrum)

Στην είσοδο του Bodrum γίνονται νέα έργα στο οδόστρωμα. To Bodrum είναι τουριστικό λιμάνι – είσο­δος της Τουρκίας απέναντι από την Κω. Το όνομά του στην αρχαιότητα μας είναι γνωστό ως Αλικαρ­νασσός. Υπήρξε η πατρίδα του μεγάλου ιστορικού Ηροδότου και ιδρύθηκε τον 11ο π.Χ. αιώνα από Δω­ριείς που ήρθαν από την Πελοπόννησο, συγκεκριμέ­να την Τροιζήνα. θεωρήθηκε όμως πόλη ιωνική και τον 4ον αιώνα, καθώς βρισκόταν σια εδάφη της Καρίας, έγινε η πρωτεύουσα του βασιλείου του περίφη­μου Καρικής καταγωγής Μαυσώλου.

Κατά την εκσκαφή του παλαιού οδοστρώματος, λοιπόν, ανακαλύπτεται μία σαρκοφάγος με σκελετό γυναίκας και «βασιλικά» κτερίσματα. Την ονόμασαν «Πριγκίπισσα».

Το κρανίο της στάλθηκε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Μάντσεστερ, στο ειδικό ερευνη­τικό κέντρο «Τέχνη στην Ιατρική Επιστήμη». Σε αυτό το κέντρο έγινε αποκατάσταση των φυσιογνωμικών χαρακτηριστικών της νεκρής. Χρησι­μοποιώντας υπολογιστές, ιατροδικαστικά δεδομένα, ακτινογραφίες, αξονικές τομογραφίες, ο δρ Richard Neave και η ομάδα του, σε συνεργασία με το Αρχαι­ολογικό Μουσείο του Μάντσεστερ, έφτιαξαν το πρό­πλασμα της γυναίκας.

Το «ζωντανό» πια πρόσωπο της νεκρής και το στυλ του χτενίσματός της οδήγησαν σε μιαν εντυπω­σιακή αποκάλυψη. Στη σαρκοφάγο είχε βρεθεί ένα στεφάνι από α­χάτη. Η «πριγκίπισσα» τύλιγε τα μαλλιά της γύρω α­πό το στεφάνι αυτό και τα συγκρατούσε με ένα διχτάκι, τον άσσακο. Στην Πριήνη τον περασμένο αιώ­να βρέθηκε η προτομή της Αδας, βασίλισσας της Α­λικαρνασσού και πάσης Καρίας, με αυτό το χαρα­κτηριστικό χτένισμα. Η προτομή και το «πρόσωπο» από πολυουρεθάνη του Μάντσεστερ είχαν μιαν ιδιά­ζουσα ομοιότητα.

Ετσι έγινε αποδεκτό (προς το παρόν τουλάχιστον) πως η σαρκοφάγος που βρέθηκε ήταν αυτή όπου εί­χε ταφεί η Αδα. 

14 Σεπτεμβρίου 1996. Αλικαρνασσός

Τρία χρόνια και τρεις μήνες με «καταδιώκει» η μορ­φή της Αδας από βιβλία και διαφημιστικά φυλλά­δια. Σήμερα, φθάνοντας στην πόλη της με τους φί­λους του Art Institute of Chicago, θα επισκεφθούμε την Αίθουσά της, στον υψηλότερο πύργο του Κά­στρου των Ιωαννιτών Ιπποτών. Λέγεται Πύργος του Πελέκεως. Το Κάστρο χιίστηκε από τους Ιωαννίτες Ιππότες (1404-1415 μ.Χ.) στα ερείπια του ανακτόρου του Μαυσώλου πάνω στο νησάκι Ζεφυρία. Μόλις ά­νοιξε η θύρα, κατάφερα να εισχωρήσω πρώτη στη δροσερή μισοσκότεινη αίθουσα, που μοιάζει με «μακεδονικό» τάφο. Στον προθάλαμο κρέμονται στους τοίχους πινακίδες που εξισιστορούν τη ζωή σιην Καρία τον 4ο π.Χ. αιώνα και μιλούν για την ένδοξη δυναστεία του Μαυσώλου.

Την ιστορία της Αδας την ξέρω. Εκείνο που θέλω να δω είναι το πρόσωπό της. Να ‘την, στέκεται σαν κέρινη κούκλα μέσα σιη γυάλινη προθήκη. Εχει μέ­τριο ανάσιημα, 1,62 μ., δεν είναι όμορφη, έχει αρχί­σει να γερνάει. Ο πέπλος που φοράει είναι φτιαγμένος από ακατέργασιη μέταξα και πάνω του είναι ραμμένα χρυσά στολίδια και μικρές γαλάζιες χά­ντρες. Η Αδα, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του δρος Whittakers, πρέπει να ήταν 44-50 ετών όταν πέθανε από εγκεφαλική αιμορραγία ή καρδιακή προσβολή. Επίσης μαθαίνουμε πως πρέπει να έγινε μητέρα τουλάχιστον δύο φορές.

Η σαρκοφάγος της είναι λιτή. Μέσα σε αυτήν α­ντικρίζω τον σκελετό της νεκρής, το κρανίο με την τέλεια οδοντοσιοιχία και τα μικροσκοπικά λείψανα του άτοχου αρουραίου που χώθηκε (τις οίδε) στη σαρκοφάγο της Αδας και τη συντρόφευοε στον αιώ­νιο ύπνο της.

Να η οινοχόη, τα κοσμήματά της (περιδέραια, δα­χτυλίδια. βραχιόλια) σε μικρές προθήκες με χαμηλό φωτισμό.

Σταματώ πιο πολύ στο εξαίσιο χρυσό σιεφάνι α­πό λουλούδια, καρπούς και

φύλλο μυρτιάς – η σαρ­κοφάγος διατήρησε αλώβητη την ασύγκριτη ομορ­φιά του για 2.319 χρόνια. Η ομοιότητά του με το σιεφάνι που βρέθηκε σιη Βεργίνα, στον προθάλαμο με τη γυναικεία λάρνακα του τάφου του Φιλίππου του Β”, είναι ενιυπωοιακή.

Να το θεωρήσω, «ποιητική αδεία» ξέροντας τη γενναιοδωρία του Αλεξάνδρου, σαν δώρο βασιλικό του μακεδόνα γιου σιη θετή μητέρα του, την οποία συνόδευσε πέρα από τον τάφο; Πισοπατώντας αργά – αργά αποχαιρετώ την Αδα – με ατενίζει με το «αληθινό της» πρόσωπο μέσα α­πό την αχλύ 25 σχεδόν αιώνων Ιστορίας.

Πηγή: To Βήμα, 4 Μαϊου 1997

Related posts:

Want more of this? See these Posts:

  1. Τα πρώτα αποτελέσματα της εντολής του ΥΠΕΞ για «κατ’ εξαίρεση» απόδοχη των διακριτικών της ΠΓΔΜ.
  2. Τα σημαντικότερα σημεία της Απόφασης του Δικαστηρίου της Χάγης
  3. Ομιλία του προέδρου της Σκοπιανής Βουλής με φόντο τον Ήλιο της Βεργίνας
  4. Συλλογή υπογραφών – Αίτημα για ανάκληση της απόφασης αναστολής του εορτασμού της 25ης Μαρτίου στις ελληνικές διπλωματικές αποστολές του εξωτερικού
  5. Συναντήσεις του Μάθιου Νίμιτς με την ηγεσία της ΠΓΔΜ
Comments