Η «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας» (1880-81)

 

prosorini dioikisi makedonias Η «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας» (1880 81)

Η Σφραγίδα της «Προσωρινής Κυβέρνησης της Μακεδονίας» του 1880-81 για πρώτη φορά στο διαδίκτυο. Δυστυχώς για τους Σκοπιανούς και την γελοία προπαγάνδα τους , οι αναμφισβήτητες αποδείξεις αποκαλύπτουν πως το σχέδιο και η υλοποίηση της προσωρινής κυβέρνησης είχε ως κύριους εμπνευστές Έλληνες της Μακεδονίας.

 

Το Ιστορικό

Τον Ιούλιο του 1880, ταχυδρομούνται στους Εύρωπαίους προξένους της Θεσσαλονίκης και στίς τουρκικές αρχές της πόλης διάφορες προκηρύξεις γραμμένες στα ελληνικά από κάποια σχετικά άγνωστη Οργάνωση πού έφερε την επωνυμία «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακε­δονίας» και τη σφραγίδα «Κεντρική Επιτροπή για την απελευθέρωση». Η προκήρυξη έκείνη υπογραφόταν από τους Βασίλειο Σιόμο, ‘Αναστάσιο Δημήτροβιτς και Αλή έφέντη, oι όποιοι αντιπροσώπευαν αντίστοιχα τό έλληνικό, σλαβικό και αλβανικό στοιχείο της Μακεδονίας.

Αυτοί όπως άναφερόταν στην προκήρυξη, είχαν έκλεγεί προσωρινά άπό τό λαό της Μακεδονίας και είχαν συγκεντρωθεί στό Γράμμο στΙς 21 Μαίου / 2 Ιουνίου του 1880, γιά νά έξετάσουν άπό κοινού τήν πολιτική Θέση της πατρίδας τους έπικαλούμενοι αφενός τόν κλονισμό της δημόσιας ασφάλειας άπό τις ληστρικές έπιδρομές των Βασιβουζούκων, Κιρκάσιων και Γκέγκηδων.

Η προκήρυξη έκείνη υπογραφόταν από τους Βασίλειο Σιώμο, ‘Αναστάσιο Δημήτροβιτς και Αλή έφέντη, oι όποιοι αντιπροσώπευαν αντίστοιχα τό έλληνικό, σλαβικό και αλβανικό στοιχείο της Μακεδονίας.

Αφετέρου τις πο­λιτικές έξελίξεις στόν μακεδονικό χώρο ύστερα άπό τό συνέδριο τοΰ Βερολίνου, το όποιο, άν καΐ είχε θεσπίσει τήν άνεξαρτησία της Ρουμανίας, της Σερβίας και του Μαυροβουνίου, καθώς και τήν αυτονομία της Βουλγαρίας, δέν είχε υιοθετήσει καμιά πολιτική λύση για τή Μακεδονία. “Ετσι, σύμφω­να πάντα μέ τό περιεχόμενο της προκήρυξης, ή άδυναμία της Πύλης νά προ­χωρήσει στην παραχώρηση αυτόνομου καθεστώτος στή Μακεδονία, παρακί­νησε τους έκλεγμένους άντιπροσώπους της νά λάβουν τις εξής άποφάσεις:

 

1) νά ζητήσουν άπό τήν Πύλη -τή λήψη δραστικών μέτρων για τήν εφαρμογή του 23ου άρθρου της συνθήκης του Βερολίνου, το όποιο προέβλεπε τήν πα­ραχώρηση όργανικοΰ νόμου στή Μακεδονία,

 

2) νά στείλουν τό παραπάνω υπόμνημα στους Ευρωπαίους προξένους καΐ στους διπλωματικούς εκπροσώ­πους των ευρωπαϊκών δυνάμεων στή Μακεδονία, oι όποιοι θ’ άναλάμβαναν νά τό έπιδώσουν στίς κυβερνήσεις τους, γιά νά πιέσουν τήν Πύλη νά συμμορφω­θεί μέ τις άποφάσεις του συνεδρίου του Βερολίνου,

3) νά σταλεί ή παραπάνω άναφορά στήν Πύλη και

4) νά δημιουργηθεί ή «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας», πού θά προσπαθούσε νά πείσει τις ευρωπαϊκές δυνάμεις γιά τήν υλοποίηση τών αποφάσεων του 1878, και ή όποια θά έξέλεγε στρατιω­τικούς αρχηγούς καΐ θά ξεσήκωνε στά δπλα τό λαό της Μακεδονίας, έφόσον ή τουρκική κυβέρνηση θά κωλυσιεργούσε στίς αποφάσεις της.

kentriki epitropi apeleutherosis Η «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας» (1880 81)

 H  σφραγίδα «Κεντρική Επιτροπή για την απελευθέρωση» που χρησιμοποίησαν στην προκήρυξη τους τα μέλη της Προσωρινής Κυβέρνησης της Μακεδονίας

 

“Η προέλευση της περίεργης αύτης προκήρυξης, πού σώζεται σήμερα σ’ δλα τά ευρωπαϊκά αρχεία, άλλα ακόμη και στα άντίστοιχα του ελληνικού ύπουργείου Εξωτερικών, έδωσε άφορμή, όπως είναι γνωστό, να χαρακτη­ριστεί ή κίνηση αύτή άπό τά Σκόπια ως «σλαβική». Μολαταύτα ση­μαντική είναι ή είδηση πού προέρχεται άπό τά άγγλικά αρχεία καΐ αναφέρει ότι ό “Ελληνας μητροπολίτης της Θεσσαλονίκης Καλλίνικος είχε έκμυστηρευθεΐ τήν έποχή εκείνη στον Άγγλο πρόξενο Charles Blunt οτι οι ‘Έλ­ληνες της Μακεδονίας άγνοοΰσαν τήν ύπαρξη παρόμοιας πολιτικής κίνησης. Είναι όμως γνωστό ότι καΐ ό πατριάρχης δέν απέδωσε ιδιαίτερη σημασία στο κίνημα αυτό. Προοβληματιζόμενος επάνω στο ίδιο θεμα ο Ιστορικός Ευάγγελος Κωφός βρήκε τελικά τη λύση του μυστηρίου και κατέληξε στο συμπέρασμα  ότι  ιδέα για την σύνταξη της προκήρυξης αυτής ανήκε στον Λεωνίδα Βούλγαρη, στον ανήσυχο αυτόν επαναστάτη που φοβόταν ότι η απασχόληση της κυβερνήσεως με το Θεσσαλικό ζήτημα δημιουργούσε κινδύνους για την Μακεδονία.

Η Σκοπιανή Προπαγάνδα

Γράφει ο Ιστορικός Ε. Κωφός (“Η Μακεδονία στην Γιουγκοσλαβική Ιστοριογραφία”) :

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο αντέδρασαν τα Σκόπια στην δημοσίευση ανεκδότων εγγράφων από τα οποία έγινε γνωστό ότι το 1878, έτος δηλαδή της Συνθήκης του Αγ. Στεφάνου, σημειώθηκε στην Μακεδονία μια άγνωστη μέχρι τότε Ελληνική εξέγερση με στόχο την ένωση της Μακεδονίας με το Ελληνικό Βασίλειο. Όπως φανερώνουν τα έγγραφα, στην αρχή το κίνημα αυτό εκδηλώθηκε στην περιοχή Ολύμπου- Πιερίων (στο Λιτόχωρο, μάλιστα συστήθηκε και «Προσωρινή κυβέρνηση της Μακεδονίας»).

 ο Ιστορικός Ευάγγελος Κωφός βρήκε τελικά τη λύση του μυστηρίου και κατέληξε στο συμπέρασμα  ότι  ιδέα για την σύνταξη της προκήρυξης αυτής ανήκε στον Λεωνίδα Βούλγαρη, στον ανήσυχο αυτόν επαναστάτη που φοβόταν ότι η απασχόληση της κυβερνήσεως με το Θεσσαλικό ζήτημα δημιουργούσε κινδύνους για την Μακεδονία.

Αργότερα όμως φούντωσε σ’ όλη την Δυτική Μακεδονία, από την Κοζάνη και τν Καστοριά μέχρι την Φλώρινα και το Μοναστήρι. Όπως ήταν φυσικό τα νέα στοιχεία δεν διευκόλυναν τους ιστορικού των Σκοπίων που χαρακτήριζαν κάθε απελευθερωτικό κίνημα των Μακεδόνων σαν» Σλαβικό».

Για αυτό και  η πρώτη του αντίδραση ήταν να μειώσουν την σημασία της Ελληνικής εξεγέρσεως και να την χαρακτηρίσουν σαν απλό «επεισόδιο» οργανωμένο από μια ομάδα τυχοδιωκτών των Αθηνών». Σκόπιμα βέβαια  αγνόησαν το γεγονός πως  οι «τυχοδιώκτες» ήταν όλοι διαπρεπείς Μακεδόνες, όπως ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννης Πανταζίδης, ο Στέφανος Δραγούμης, ο Νικόλαος Χαλκιόπουλος και άλλοι.

Όπως είδαμε και λίγο πιο πάνω κεντρικό ρόλο στην στην κίνηση έπαιξε ο Μακεδόνας Λεωνίδας Βούλγαρης, θιασώτης μιας παμβαλκανικής κίνησης για πλήρη εκδίωξη των Οθωμανών από τον  ευρύτερο χώρο της Μακεδονίας, μετά το Συνέδριο του Βερολίνου.

Το σχέδιο του προέβλεπε την συνεργασία όλων των καταπιεζόμενων εθνοτήτων που ζούσαν στην Μακεδονία. Εντούτοις ο έλεγχος θα παρέμενε σε ελληνικά χέρια και θα εξυπηρετούσε ελληνικούς Σκοπούς. Γι’ αυτό άλλωστε έστειλε ανθρώπους του στην Θεσσαλονίκη και στην Κωνσταντινούπολη για να επιτύχουν την συμπαράσταση του Έλληνα προξένου και του Πατριάρχου Ιωακείμ Γ’. Και οι δυο όμως τον απέτρεψαν κι η προσπάθεια ναυάγησε πριν καλά καλά ξεκινήσει.

Η πρωτότυπη προκήρυξη γραμμένη φυσικά στα Ελληνικά (σύμφωνα με τον Ε. Κωφό, φωτοτυπία της βρίσκεται σήμερα στα Αρχεία του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών), μεταφράστηκε και σε ξένες γλώσσες και εστάλει σε Ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Πρόεδρος της «Προσωρινής Κυβέρνησης της Μακεδονίας» διορίστηκε ο Βασίλειος Σιόμος, γραμματέας ο Νικόλαος Τράϊκος και οι δυό Έλληνες από την Μακεδονία, ενώ όπως προαναφέραμε συμμετείχαν οι Αναστάσιος Δημήτροβιτς και Αλή έφέντη, oι όποιοι αντιπροσώπευαν αντίστοιχα τό  σλαβικό και αλβανικό στοιχείο της Μακεδονίας.

Για δεκαετίες η σκοπιανή προπαγάνδα χρησιμοποιούσε ως πηγή την προκήρυξη μεταφρασμένη στα Γαλλικά που είχε σταλεί στον τότε Ρώσο Υπουργό Εξωτερικών Ιγνατίεφ (σήμερα βρίσκεται στα Κρατικά αρχεία της Μόσχας). Στο κείμενο που παρουσίαζαν  τα ονόματα των Ελλήνων της προκήρυξης είχαν παραποιηθει, ώστε αυτά να φαίνονται “Σλαβικά”.

Παράλληλα απέφευγαν να δείξουν την ίδια την Ελληνική σφραγίδα της “Προσωρινής Κυβέρνησης της Μακεδονίας» καθότι προφανέστατα θα αποκαλυπτόταν η προπαγάνδα τους.

Οι Σκοπιανοί φρόντισαν να στείλουν το κείμενο της προκήρυξης ως απόδειξη “Μακεδονικού έθνους” σε τρίτους. Έτσι λοιπόν στο βιβλίο με τίτλο “From Discourses of Collective Identity in Central and Southeast Europe (1770-1945)” edited by Balázs Trencsényi, Michal Kopeček, page 484-485 βρίσκουμε το παρακάτω:

skopiani prop Η «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας» (1880 81)

Έπειτα από αρκετούς μήνες και πολύ κόπο καταφέραμε να βρούμε στα κρατικά αρχεία της Μόσχας το έγγραφο της προκήρυξης μεταφρασμένο στην Γαλλική γλώσσα. Παρατηρείστε προσεκτικά τις αυθεντικές υπογραφές και συγκρίνετε τις με τα ονόματα που διαδίδουν οι Σκοπιανοί και δυστυχώς κυκλοφορούν πλέον στην διεθνή βιβλιογραφία.

ypografes somos traikos Η «Προσωρινή Κυβέρνηση της Μακεδονίας» (1880 81)

Ο πρόεδρος Βασίλειος Σόμος κατάντησε από τους Σκοπιανούς να γίνει “Vasil Chomo”, ενώ ανάλογη τύχη είχε και ο γραμματέας της Προσωρινής Κυβέρνησης της Μακεδονίας. Από Νικόλαος Τράϊκος κατάντησε να γίνει… “Nikola Trajkov”.

Bιβλιογραφία:

Ευάγγελος Κωφός, “Η Μακεδονία στην Γιουγκοσλαβική Ιστοριογραφία”, ΕΜΣ, 1974,  σελ. 22-23. 

Κων. Βακαλόπουλος( “Ο Βόρειος Ελληνισμος 1878-1894, Απομνημονεύματα Αν. Πηχεώνα”
ΙΜΧΑ 1983, σελ. 86-88)

O Συγγραφέας απαγορεύει την Αναδημοσίευση

Related posts:

Want more of this? See these Posts:

  1. Επιμένουν οι Σκοπιανοί … αλλά και η κυβέρνηση της Αυστραλίας
  2. ΠΓΔΜ: Διαμαρτυρία διπλωματών της ΕΕ,στην κυβέρνηση, για προσβλητικό άρθρο εναντίον τους, από βουλευτή του VMRO-DPMNE
  3. Νέα κυβέρνηση, ίδιο μοτίβο στα Σκόπια
  4. Ιστορίες Καθημερινής Σκοπιανής Ηλιθιότητας : Μανιφέστο Γεν. Επιτελείου του Στρατού της Μακεδονίας – 1880
  5. Αποχωρεί η ΕΔΕΚ από την κυβέρνηση στην Κύπρο – Ακολουθεί το ΔΗΚΟ – Αντιδρούν στις υποχωρήσεις
Comments